Γαλακτοκομικά: Οι ελληνικές εξαγωγές στα Βαλκάνια τη διετία 2024-2025
Η αξία των ελληνικών εξαγωγών σε γαλακτοκομικά προϊόντα στις βαλκανικές χώρες παρουσίασε σημαντική άνοδο – από τα 52,3 εκατ. ευρώ το 2024 στα 63,6 εκατ. ευρώ το 2025 – παρά το αυξημένο κόστος παραγωγής και τη μειωμένη εγχώρια προσφορά Α’ ύλης λόγω ευλογιάς.
Σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, οι εξαγωγές γαλακτοκομικών προς τα Βαλκάνια το 2024 (Ιαν-Οκτ) ανήλθαν σε 52,3 εκατ. ευρώ (όγκος εξαγωγών 17,4 εκατ. κιλά), ενώ για την ίδια περίοδο το 2025 σκαρφάλωσαν στα 63,6 εκατ. ευρώ με περίπου τον ίδιο όγκο (17,7 εκατ. κιλά). Αυτό μεταφράζεται σε μια αύξηση της αξίας κατά 21,5%, ενώ ο όγκος παρουσίασε μια οριακή άνοδο κατά 1,6%.
Ποια γαλακτοκομικά προϊόντα επικράτησαν ανά χώρα
Βασικός προορισμός των ελληνικών γαλακτοκομικών προϊόντων είναι η Ρουμανία, με την κατηγορία των τυριών (CN 0406) να κυριαρχεί (αξία 16,58 εκατ. ευρώ). Προτίμηση στα τυριά έδωσαν ακόμη η Αλβανία (7,95 εκατ. ευρώ), η Βουλγαρία (7,85 εκατ. ευρώ), η Κροατία (1,45 εκατ. ευρώ), η Σερβία (περίπου 960 χιλ. ευρώ) και το Μαυροβούνιο (περίπου 250 χιλ. ευρώ).
Πρώτο ήρθε το γιαούρτι (CN 0403) σε Βόρεια Μακεδονία (αξία 1,79 εκατ. ευρώ), Σλοβενία (αξία 1,57 εκατ. ευρώ), Κόσοβο (αξία περίπου 980 χιλ. ευρώ) και Βοσνία-Ερζεγοβίνη (340 χιλ. ευρώ).
Στη γενική εικόνα της περιόδου Ιαν–Οκτ 2025, τα τυριά κυριάρχησαν στις εξαγωγές με συνολική αξία 36,6 εκατ. ευρώ, ενώ το γιαούρτι σημείωσε τη μεγαλύτερη ποσοστιαία άνοδο (+38,4%), φτάνοντας σε συνολική αξία τα 12,7 εκατ. ευρώ και σε όγκο τα 5,5 εκατ. κιλά.
Από την άλλη πλευρά, η κατηγορία γάλα και η κρέμα Γάλακτος (CN 0401) είχε σημαντική υποχώρηση κατά -28,9% σε αξία και -53,2% σε όγκο.
Αναντιστοιχία αξίας και όγκου
Ακριβότερα γαλακτοκομικά αλλά όχι απαραίτητα περισσότερα σε όγκο εξήγαγε η Ελλάδα τα προηγούμενα δύο έτη, βάσει της ΕΛΣΤΑΤ. Τα στοιχεία δείχνουν ότι το μείγμα προϊόντων μετατοπίστηκε προς κατηγορίες υψηλότερης αξίας, όπως το τυρί και το γιαούρτι.
Για την ερμηνεία του φαινομένου μπορεί να μας βοηθήσει η τάση των καταναλωτών προς premium προϊόντα. Ήδη η μελέτη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής EU Agricultural Outlook για τη δεκαετία 2022 – 2032 προέβλεπε τη στροφή του καταναλωτικού κοινού σε premium προϊόντα.
Είναι πολύ πιθανό η τάση αυτή να ώθησε τις βιομηχανίες σε εξαγώγιμα προϊόντα μεγαλύτερης προστιθέμενης αξίας, όπως το γιαούρτι και τα επώνυμα τυριά.
Ποιος ο ρόλος της ευλογιάς;
Η ευλογιά των αιγοπροβάτων αναμένεται να λειτουργήσει ανασταλτικά ως προς τη βιωσιμότητα της εγχώριας παραγωγής.
Βέβαια, παρότι οι παραδόσεις γάλακτος μεταξύ 2024 και 2025 μειώθηκαν έως και 54% σε ορισμένες περιοχές κυρίως της Β. Ελλάδας, οι εξαγωγές π.χ. των τυριών το 2025 αυξήθηκαν σε όγκο κατά 32,7%.
Αυτό υποδηλώνει ότι οι επιχειρήσεις κάλυψαν τη ζήτηση μέσω αποθεμάτων, με εισαγωγές Α’ ύλης για μεταποίηση ή με την αξιοποίηση γάλακτος από μη πληγείσες περιοχές.
Παράθυρο ευκαιρίας στις εξαγωγές γαλακτοκομικών;
Με τη Ρουμανία να αποτελεί τον μεγαλύτερο εισαγωγέα ελληνικών γαλακτοκομικών στα Βαλκάνια και λαμβάνοντας υπόψη την εκρηκτική άνοδο της αξίας που παρατηρήθηκε σε χώρες όπως το Μαυροβούνιο, η Αλβανία και η Βοσνία, φαίνεται ότι υπάρχουν ακόμη αγορές που μπορούν να απορροφήσουν ελληνικά dairy προϊόντα (κυρίως τυριά και γιαούρτι).
Η ήδη παγιωμένη αναγνώριση του ελληνικού brand μπορεί να διευκολύνει όσες ελληνικές εταιρείες έχουν ισχυρή παρουσία στα Βαλκάνια και ένα ενισχυμένο δίκτυο διανομής να διεισδύσουν περαιτέρω σε αγορές που δείχνουν έντονη ζήτηση για premium γαλακτοκομικά προϊόντα.
Share this content:
